Problemy z dawkowaniem leków - jak sobie z nimi poradzić i na co zwrócić uwagę? 

REKLAMA

Problemy z dawkowaniem leków - jak sobie z nimi poradzić i na co zwrócić uwagę? 

AUTOR: Redakcja praca.farmacja.pl
DATA PUBLIKACJI: 02.11.2022
KATEGORIA:

Morfina, Kodeina, lek Ozempic i jeden wspólny problem - dawkowanie. Jak poprawnie wydać lek i jaki zapis na recepcie jest niewystarczający? A co jeśli pojawi się błąd w dawkowaniu na recepcie weterynaryjnej? Jak to jest z dawkowaniem maści? Sprawdź poniższe odpowiedzi i dowiedz się jak farmaceuta powinien postąpić.

 

Czy dawkowanie na recepcie narkotycznej zapisane jako 2xdz. będzie wystarczające do realizacji recepty ze zniżką?

 

Mam receptę, na której znajduje się morfina w ampułkach:
Rpw.
Morphini sulfas WZF 10mg/ml
2 op po 10 amp 1 ml
D.S 2x dz
potwierdzono ilość substancji czynnej morphini sulfas 200 mg

Czy można zrealizować taką e-receptę ze zniżką?

 

Podane dawkowanie leku jest nieprawidłowe, ponieważ nie uwzględnia liczby jednostek dawkowania, czy konkretnej dawki podawanej jednorazowo. Taka recepta wymaga poprawy, czyli wystawienia nowej, poprawnej. W obecnej formie morfina nie powinna z tej recepty realizowana. Rozporządzenie w sprawie substancji psychotropowych […] dopuszcza co prawda realizację recepty Rpw z dawkowaniem, które uniemożliwia wyliczenie ilości substancji, czyli nieprecyzyjnym, niemniej musi ono zawierać dwie dane (ilość jednostek dawkowania oraz częstotliwość ich stosowania). Na powyższej recepcie widnieje tylko częstotliwość stosowania.

 

Czy wystarczający będzie zapis, w którym lekarz podał ilość substancji słownie w nawiasie, czy potrzebny jest jeszcze wykrzyknik? W którym miejscu powinna się znajdować adnotacja? 

 

Mam receptę na proszki o następującym składzie:
Rp.
Pyralgini 0,4
Codeini phosphorici 0,3 (trzysta mg)
Luminali natrii 0,015 (piętnaście mg)
M.f. pulvis.
D.T.D. No 40
S. 3 × 1
(dwanaście gramów fosforanu kodeiny)
(sześćset miligramów Luminali Natrii)

To stały pacjent, który przychodzi z powyższą receptą na proszki od różnych lekarzy. Czy NFZ zaakceptuje taką ilość kodeiny? Czy potrzebny jest wykrzyknik, czy wystarczy sam słowny zapis? Znalazłem wpis (Przekroczona dawka substancji a wykrzyknik), ale nie wiem, czy jest on nadal aktualny.

Przytoczony wpis jest aktualny, ponieważ w tej materii przepisy nie zmieniły się od 2018 r. W odniesieniu do leku recepturowego wymóg użycia wykrzyknika istniał tylko w odniesieniu do surowców i leków z grupy I-N oraz II-P (kat. Rpw), i co najważniejsze został zniesiony pod koniec 2014 r. Aktualnie osoba sporządzająca lek recepturowy jest zobowiązana zmniejszyć ilość surowca farmaceutycznego, jeżeli osoba wystawiająca nie uczyniła czytelnej adnotacji o konieczności zastosowania dawki wskazanej w składzie. Sama forma adnotacji nie jest sformalizowana i może być dowolna. Powinna być jednoznaczna dla osoby wykonującej lek. Dodatkowy zapis słowny obok ilości surowca na jeden proszek również spełnia ten wymóg. Natomiast ewentualny wykrzyknik przy łącznej ilości sumarycznej nie miałby sensu.

Niemniej wątpliwość powinna wzbudzić bardzo wysoka dawka kodeiny, która przekracza przyjęte wytyczne literaturowe (300 mg na dzień) i farmakopealne (240 mg). Należałoby rozważyć jakąś bezpieczniejszą alternatywę.

 

Mam pytanie, czy można wydać 2 op. Ozempic 0,5 mg za 1 op. Ozempic 1 mg?

 

Nie ma przeszkód, żeby pacjent otrzymał identyczna ilość substancji w mniejszej dawce. Z podaniem również nie powinno być problemu, o ile pacjent godzi się na podwójne wstrzyknięcie. Pozwala na to rozporządzenie w sprawie zapotrzebowań oraz wydawania z apteki. Warunkiem jest brak wpływu takiego wydania na bezpieczeństwo i skuteczność terapii.

 

Czy można zrealizować receptę weterynaryjną na Relsed, jeżeli nie zawiera wszystkich informacji?

 

Mam receptę weterynaryjną na Relsed wlewki. Podana jest dawka, ilość substancji, ale brak dawkowania. Czy można zrealizować taką receptę? Czy możliwe jest wydanie max. 2 op. wg zasad obowiązujących dla recept ludzkich?

Zapisy w rozporządzeniu w sprawie wystawiania przez lekarzy weterynarii recept na produkty lecznicze lub leki recepturowe przeznaczone dla ludzi, które będą stosowane u zwierząt, są w tej kwestii nieco mylące. Dlaczego? Po pierwsze § 4 ust. 1 pkt 6 stwierdza, że:

§ 4.

1. Dane umieszczane na wystawianej recepcie, o których mowa w § 3 ust. 1, obejmują:

6) sposób użycia albo adnotację „wiadomo”, jeżeli przepisany w recepcie produkt lub lek nie zawiera w swym składzie środków bardzo silnie działających, silnie działających, odurzających lub psychotropowych;

czyli w zasadzie w większości przypadków dawkowanie powinno być obecne.

Z drugiej strony § 7 ust. 1 odwołuje się do ludzkiego rozporządzenia, co teoretycznie pozwoliłoby sądzić, że działają w tym miejscu zasady ogólne:

§ 7.

1. Szczegółowe warunki wystawiania recept na preparaty zawierające środki odurzające lub substancje psychotropowe oraz wydawania tych preparatów z aptek określają przepisy o przeciwdziałaniu narkomanii.

Ale ww. rozporządzenie w § 5 ust. 1a odwołuje się do rozporządzenia weterynaryjnego:

Recepty na preparaty zawierające środki odurzające, substancje psychotropowe lub prekursory kategorii 1, które będą stosowane u zwierząt, wystawiane są zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 69 ustawy z dnia 21 grudnia 1990 r. o zawodzie lekarza weterynarii i izbach lekarsko-weterynaryjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1140).

Nie ma podstaw, by sądzić, że analogicznie jak dla recept ludzkich możliwe jest wydanie do 2 op. bez dawkowania. Jednocześnie nie działa również definicja dawkowania, zatem jakiekolwiek dawkowanie, nawet niepełne, powinno być wystarczające. Reasumując, nawet jednego opakowanie leku Relsed nie można wydać bez dawkowania na podstawie recepty weterynaryjnej.

 

Jak to w końcu jest z tym dawkowaniem maści? Przy ilości np. 5 opakowań wystarczy tylko częstotliwość stosowania, żeby można było wydać całość? 

 

Jak to w końcu jest z tym dawkowaniem maści? Przy ilości np. 5 opakowań wystarczy tylko częstotliwość stosowania, żeby można było wydać całość? Czy wydajemy tylko 2 op. najmniejsze jakby dawkowanie było nieprawidłowe? Jeśli częstotliwość wystarczy do wydania w całości to, co wtedy z przepisem ze można wydać maksymalnie na 180 dni? Nie da się tego policzyć gdy jest tylko częstotliwość. Wiem, że nie jest to jednoznaczne, ale do którego przepisu bezpieczniej jest się stosować?

Przyjmujemy, że do 2 op. można wydać bez dawkowania (wg stanowiska MZ), z kolei z dawkowaniem zawierającym tylko częstotliwość stosowania całą wypisaną ilość leku (analogicznie jak dla pasków do glukometru). Postaci stosowanych zewnętrznie na skórę nie trzeba przeliczać, choć w takim przypadku będzie problem z pierwszą realizacją po 30 dniach od daty wystawienia. Niemniej, gdy lekarz poda konkretne dawkowanie, należy sprawdzić, czy maksymalna długość kuracji nie jest przekroczona w ujęciu jednorazowym (na 180 dni) i dla 360 dni.

 

Więcej ciekawych odpowiedzi na pytania nurtujące farmaceutów znajdziesz w serwisie rx.edu.pl

 

© rx.edu.pl